LUTCZA – Kościół pw. Wniebowstąpienia NMP

Miejscowość Lutcza pojawia się w źródłach już w XIV wieku, pod dawną nazwą Lustscha. Wspomina ją dokument wydany w Skokach, 5 października 1390, pod którym podpisał się król Władysław II Jagiełło. Miejscowość przechodziła w ręce kolejnych możnowładców, a w latach 1795–1918 znalazła się w obrębie zaboru austriackiego.

Spacer 3DHistoria

Kosciół

W LUTCZY

Szlak starych kościołów i cerkwi w Polsce to nie tylko okazja to oglądania pięknych zabytków, ale także wyprawa w głąb historii, do jej naprawdę odległych zakątków. Miejscowość Lutcza pojawia się w źródłach już w XIV wieku, pod dawną nazwą Lustscha. Wspomina ją dokument wydany w Skokach, 5 października 1390, pod którym podpisał się król Władysław II Jagiełło. Miejscowość przechodziła w ręce kolejnych możnowładców, a w latach 1795–1918 znalazła się w obrębie zaboru austriackiego. Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę Lutcza weszła w skład województwa lwowskiego. Po II wojnie światowej pozostała na terytorium Polski, obecnie administracyjnie należy do województwa podkarpackiego.

Już wspomniany dokument z 1390 roku zakłada przeznaczenie konkretnej parceli ziemi pod budowę kościoła, nie ma jednak dowodów na to, że już w XIV wieku stała tam świątynia. Natomiast już w XV wieku zostaje zapisane zdanie dotyczące Lutczy: „wieś, która posiada drewniany kościół parafialny pod wezwaniem Narodzenia Najświętszej Dziewicy Maryi”. Ten znamienny ustęp pochodzi z kronik Jana Długosza. Najprawdopodobniej w połowie XV wieku na terenie parafii stanął drewniany kościółek. Z czasem, dzięki staraniom wiernych i proboszczów, zmieniał swą bryłę. Już w I poł. XVI w. otrzymał między innymi murowaną zakrystię. W kolejnych stuleciach dodano wieżę i wzmocniono ściany lisicami. Wbrew pozorom nazwa ta nie ma nic wspólnego ze zwierzętami. W budownictwie drewnianym oznacza technikę wzmocnienia. Polega ona na ustawieniu dwóch pionowych elementów, zwanych też kleszczami, które ściągnięte są ze sobą śrubami i obejmują z obu stron ścianę z bali lub sumików.

W 1670 świątynia została częściowo zniszczona przez pożar, na szczęście odbudowano ją i odnowiono, choć prace ukończono dopiero 52 lata po wypadku. To właśnie w 1722 pojawiły się w nim: strop z fasetą, zaskrzynienia, dach z wieżyczką na sygnaturkę oraz okna nawy.

Oprócz pięknej i ciekawie wyposażonej świątyni równie ciekawa jest okolica parafii. Znajdują się w niej aż 3 cmentarze, z czego najstarszy pochodzi prawdopodobnie z 1784 roku. To cmentarz na „Małówce”. Drugi znajdziemy na Strzyżów. Grzebano tam ludzi do roku 1965, następnie ceremonie przeniesiono na teren nowego kościoła parafialnego i nowego cmentarza. Najstarszy grób w tej nekropolii datowany jest na 1922 rok. Wreszcie trzecia nekropolia, która powiększona o nowe tereny służy po dziś dzień.

Odwiedzający Lutczę powinni wybrać się także szlakiem zabytkowych kapliczek. Jest ich około 60, dzielą się na różne typy i są na tyle rozrzucone po okolicy, że mogą stanowić gotową trasę pięknego spaceru. Największą kaplicę odnajdziemy na najstarszym cmentarzu – na „Małówce”.

Wzniesiono ją około roku 1898 i została ufundowana przez hrabiego Łosia po śmierci swojej żony, Heleny ze Straszewskich. W południowo-wschodnim narożniku stoi nagrobek Jadwigi Straszewskiej zmarłej w 1890 r. a przeniesiony tutaj z cmentarza. Na ścianie południowej widnieje tablica inskrypcyjna „ŚP. Heleny ze Straszewskich hr. Łosiowej”, zaś na północnej ŚP. „Kantego Wolskiego spoczywającego na tym cmentarzu ur. 1801 i zm. W 1867”.

Drugą pod względem wielkość jest kaplica Św. Krzyża na obszarze podworskim. Kamienny obiekt kiedyś zdobiły polichromie, których datowanie dziś jest niezwykle trudne. Pozostałe kapliczki także kryją wiele ciekawych tajemnic i opowieści, polecamy ruszyć ich szlakiem!

Źródła:

LUTCZA| Kościół Wniebowzięcia NMP

DOFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
POCHODZĄCYCH Z FUNDUSZU PROMOCJI KULTURY

Odwiedź pozostałe obiekty

ŁYSE – Kościół pw. św. Anny

ŁYSE – Kościół pw. św. Anny

JASŁO – Kolegiata Wniebowzięcia NMP

JASŁO – Kolegiata Wniebowzięcia NMP

KRAMARZEWO – Kościół fil. pw. św. Barbary

KRAMARZEWO – Kościół fil. pw. św. Barbary

WIZNA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

WIZNA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

PORĘBY DYMARSKIE – Kościół pw. św. Stanisława i Wojciecha

PORĘBY DYMARSKIE – Kościół pw. św. Stanisława i Wojciecha

LACHOWICE – Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła

LACHOWICE – Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła

KLECZKOWO – Kościół św. Wawrzyńca

KLECZKOWO – Kościół św. Wawrzyńca

LUTCZA – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

LUTCZA – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

KRZECZÓW – Kościół pw. św. Wojciecha

KRZECZÓW – Kościół pw. św. Wojciecha

BEREST – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

BEREST – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

ŁOPUSZNA – Kościół pw. św Trójcy i św. Antoniego Opata

ŁOPUSZNA – Kościół pw. św Trójcy i św. Antoniego Opata

JURGÓW – Kościół św. Sebastiana i Matki Boskiej Różańcowej

JURGÓW – Kościół św. Sebastiana i Matki Boskiej Różańcowej

SZEBNIE – Kościół pw. św. Marcina

SZEBNIE – Kościół pw. św. Marcina

GOGOŁÓW – Kościół pw. św. Katarzyny

GOGOŁÓW – Kościół pw. św. Katarzyny

BARCICE – Kościół pw. św. Stanisława

BARCICE – Kościół pw. św. Stanisława

MAŁA – Kościół pw. św. Michała Archanioła

MAŁA – Kościół pw. św. Michała Archanioła

SIENIAWA – Kościół pw. św. Antoniego

SIENIAWA – Kościół pw. św. Antoniego

CMOLAS – Kościół szpitalny pw. Przemienienia Pańskiego

CMOLAS – Kościół szpitalny pw. Przemienienia Pańskiego

CIBORY-KOŁACZKI – Kościół pw. św. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

CIBORY-KOŁACZKI – Kościół pw. św. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

ROPICA GÓRNA – Cerkiew św. Michała Archanioła

ROPICA GÓRNA – Cerkiew św. Michała Archanioła

TRZCINICA – Kościół pw. św. Doroty

TRZCINICA – Kościół pw. św. Doroty

GŁADYSZÓW – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

GŁADYSZÓW – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

BANICA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

BANICA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

MĘCINA WIELKA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

MĘCINA WIELKA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

PĘTNA – Cerkiew pw. św. Paraskewy

PĘTNA – Cerkiew pw. św. Paraskewy

BONARÓWKA – Cerkiew Opieki Matki Boskiej

BONARÓWKA – Cerkiew Opieki Matki Boskiej

CIECHOCINEK – Kolegiata pw. św. Apostołów Piotra i Pawła

CIECHOCINEK – Kolegiata pw. św. Apostołów Piotra i Pawła

ORAWKA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

ORAWKA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

KRASKOWO – Kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej

KRASKOWO – Kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej

KORSZE – Kościół Rzymskokatolicki pw. Podwyższenia Krzyża Świętego

KORSZE – Kościół Rzymskokatolicki pw. Podwyższenia Krzyża Świętego

KONARY – Kościół Rzymskokatolicki pw. Trójcy Świętej

KONARY – Kościół Rzymskokatolicki pw. Trójcy Świętej

CZERNIKI – Kościół pw. św. Jana Ewangelisty

CZERNIKI – Kościół pw. św. Jana Ewangelisty

PARYS – Kościół Rzymskokatolicki pw. Matki Boskiej Nieustającej Pomocy

PARYS – Kościół Rzymskokatolicki pw. Matki Boskiej Nieustającej Pomocy

ŁANKIEJMY – Rzymskokatolicki kościół pw. św. Jana Chrzciciela

ŁANKIEJMY – Rzymskokatolicki kościół pw. św. Jana Chrzciciela

KAROLEWO – Parafia pw. św. Stanisława Kostki

KAROLEWO – Parafia pw. św. Stanisława Kostki

TYMOWA – Kościół pw. św. Mikołaja Biskupa

TYMOWA – Kościół pw. św. Mikołaja Biskupa

SROMOWCE NIŻNE – Kościół pw. św. Katarzyny

SROMOWCE NIŻNE – Kościół pw. św. Katarzyny

ULUCZ – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

ULUCZ – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

CHOTELEK – Kościół pw. św. Stanisława Biskupa

CHOTELEK – Kościół pw. św. Stanisława Biskupa

CHOTEL CZERWONY – Kościół pw. św. Bartłomieja Apostoła

CHOTEL CZERWONY – Kościół pw. św. Bartłomieja Apostoła

WARSZAWA-WESOŁA – Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa

WARSZAWA-WESOŁA – Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa

PTASZKOWA – Kościół pw. Wszystkich Świętych

PTASZKOWA – Kościół pw. Wszystkich Świętych

GORYSŁAWICE – Kościół pw. św. Wawrzyńca

GORYSŁAWICE – Kościół pw. św. Wawrzyńca

DOBROWODA – Kościół pw. św. Marii Magdaleny

DOBROWODA – Kościół pw. św. Marii Magdaleny

NOWY SĄCZ – Kościół pw. św. Heleny

NOWY SĄCZ – Kościół pw. św. Heleny

FLORYNKA – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

FLORYNKA – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

ŁUKOWICA – Kościół pw. św.  Andrzeja Apostoła

ŁUKOWICA – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

IWKOWA – kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny

IWKOWA – kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny

RAJBROT – Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny

RAJBROT – Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny

ZAGOŚĆ – Kościół św. Jana Chrzciciela

ZAGOŚĆ – Kościół św. Jana Chrzciciela

DĘBNO – Kościół pw. Św. Michała Archanioła (UNESCO)

DĘBNO – Kościół pw. Św. Michała Archanioła (UNESCO)

IMIELNO – Kościół pw. Św. Mikołaja i Najświętszej Marii Panny

IMIELNO – Kościół pw. Św. Mikołaja i Najświętszej Marii Panny

PRZYDONICA – Kościół pw. Matki Boskiej Różańcowej

PRZYDONICA – Kościół pw. Matki Boskiej Różańcowej

Brunary – Cerkiew św. Michała Archanioła (UNESCO)

Brunary – Cerkiew św. Michała Archanioła (UNESCO)

Wierchomla Wielka – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

Wierchomla Wielka – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

SŁAWĘCIN – Kościół pw. św. Katarzyny

SŁAWĘCIN – Kościół pw. św. Katarzyny

KIELCE – Kościół Przemienienia Pańskiego

KIELCE – Kościół Przemienienia Pańskiego

GRYWAŁD – Kościół św. Marcina Biskupa

GRYWAŁD – Kościół św. Marcina Biskupa

DUBNE – Cerkiew greckokatolicka św. Michała Archanioła

DUBNE – Cerkiew greckokatolicka św. Michała Archanioła

POWROŹNIK – Cerkiew pw. św. Jakuba Młodszego Apostoła (UNESCO)

POWROŹNIK – Cerkiew pw. św. Jakuba Młodszego Apostoła (UNESCO)

LIPNICA MUROWANA – Kościół pw. św. Leonarda (UNESCO)

LIPNICA MUROWANA – Kościół pw. św. Leonarda (UNESCO)

GOSPRZYDOWA – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

GOSPRZYDOWA – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

KWIATOŃ – Cerkiew św. Paraskewy (UNESCO)

KWIATOŃ – Cerkiew św. Paraskewy (UNESCO)

ROŻNOWICE – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

ROŻNOWICE – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

ODPORYSZÓW – Sanktuarium Matki Bożej Zwycięskiej

ODPORYSZÓW – Sanktuarium Matki Bożej Zwycięskiej

SĘKOWA – Kościół pw. św. Filipa i Jakuba (UNESCO)

SĘKOWA – Kościół pw. św. Filipa i Jakuba (UNESCO)

WIŚLICA – Bazylika kolegiacka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny

WIŚLICA – Bazylika kolegiacka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny

MNICHÓW – Kościół pw. św. Szczepana Diakona Męczennika

MNICHÓW – Kościół pw. św. Szczepana Diakona Męczennika

PROBOŁOWICE – Kościół św. Jakuba

PROBOŁOWICE – Kościół św. Jakuba

TROPIE – Sanktuarium św. Pustelników Świerada i Benedykta

TROPIE – Sanktuarium św. Pustelników Świerada i Benedykta

Gosprzydowa – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

Gosprzydowa – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

Accessibility
Facebook3k
YouTube220