MĘCINA WIELKA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

Obecna drewniana świątynia była świadkiem krwawych starć wojsk austriackich i rosyjskich w 1915 roku. Niestety sam budynek także mocno ucierpiał w wyniku walk. Jego użyteczność została przywrócona za sprawą zaangażowania lokalnej społeczności wiernych.

Spacer 3DHistoria

CERKIEW

W MĘCINIE WIELKIEJ

Urokliwa drewniana cerkiew to kolejny przystanek na szlaku małopolskich świątyni drewnianych. Choć świątynia ta wpisuje się idealnie w ten zbiór, ma także swoje indywidualne i oryginalne cechy.

Powstała w 1807 roku, choć sama parafia prawosławna mieści się tutaj od 1546 roku. Już wtedy pojawiła się tam drewniana cerkiew, niestety do dzisiejszych czasów nie przetrwały jednak żadne źródła mogące pokazać lub przedstawić słowami jej wygląd. Obecna drewniana świątynia była świadkiem krwawych starć wojsk austriackich i rosyjskich w 1915 roku. Niestety sam budynek także mocno ucierpiał w wyniku walk. Jego użyteczność została przywrócona za sprawą zaangażowania lokalnej społeczności wiernych. W 1930 roku mieszkańcy Męciny Wielkiej, Wapiennego i Pstrążnego wspólnym nakładem środków odbudowali cerkiew.

Wtedy także zmienił się kształt budynku. Do głównej bryły dobudowano zakrystię oraz kruchtę. Kolejne prace obejmowały dach, który pokryto blachą co przyczyniło się do zmiany kształtu hełmów nad przedsionkiem i nawą. Polichromię we wnętrzu cerkwi wykonał Ilia Decyk z Sambora. Nazwisko tego artysty warto zapamiętać, odnawiał on między innymi także ikonostas w cerkwi św. Michała Archanioła w Smolniku, którą znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO.

Losy parafii odmieniła akcja „Wisła”. Wysiedlenia obejmujące ludność ukraińską, Bojków, Dolinian, Łemków i mieszane rodziny polsko-ukraińskie w założeniu miały pozbawić możliwości rekrutowania nowych partyzantów przez UPA. Przyczyniły się także do wyludnienia prawosławnych parafii. Cerkiew św. Kosmy i Damiana w Męcinie Wielkiej została w 1951 roku przejęta przez katolików, którzy założyli tu swoją parafię. Obecnie działa ona pod wezwaniem Matki Bożej Królowej Polski.

Urokliwa świątynia jest orientowana, co znaczy, że jej główny ołtarz umieszczony jest w kierunku wschodnim. To właśnie stamtąd w czasie Sądu Ostatecznego ma powtórnie nadejść Jezus Chrystus. Charakterystycznym punktem bryły jest masywna wieża o konstrukcji słupowo-ramowej. Jest ona zaopatrzona w zachaty po bokach. To dodatkowa przestrzeń budynku uzyskana w wyniku  postawienia pod szerokim okapem lekkich ścianek z desek. W domach chłopskich wykorzystywano zachaty do przechowywania słomy i siana, co pozwalało na docieplenie domów. Świątynie łemkowskie na terenie Beskidu Niskiego także były wzbogacane o takie rozwiązanie, które z pewnością musiało dobrze sprawdzać się podczas surowych zim.

We wnętrzu cerkwi odwiedzający powinni zwrócić uwagę na dziewiętnastowieczny ikonostas, który obecnie pełni jedynie dekoracyjną funkcję ze względu na katolicki charakter świątyni. Wśród ikon, które można podziwiać w tym miejscu warto zwrócić uwagę na cykl przedstawiający 12 wielkich świąt Kościołów tradycji bizantyjskiej.

Źródła:

MĘCINA WIELKA | Cerkiew św. św. Kosmy i Damiana

DOFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
POCHODZĄCYCH Z FUNDUSZU PROMOCJI KULTURY

Odwiedź pozostałe obiekty

ŁYSE – Kościół pw. św. Anny

ŁYSE – Kościół pw. św. Anny

JASŁO – Kolegiata Wniebowzięcia NMP

JASŁO – Kolegiata Wniebowzięcia NMP

KRAMARZEWO – Kościół fil. pw. św. Barbary

KRAMARZEWO – Kościół fil. pw. św. Barbary

WIZNA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

WIZNA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

PORĘBY DYMARSKIE – Kościół pw. św. Stanisława i Wojciecha

PORĘBY DYMARSKIE – Kościół pw. św. Stanisława i Wojciecha

LACHOWICE – Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła

LACHOWICE – Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła

KLECZKOWO – Kościół św. Wawrzyńca

KLECZKOWO – Kościół św. Wawrzyńca

LUTCZA – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

LUTCZA – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

KRZECZÓW – Kościół pw. św. Wojciecha

KRZECZÓW – Kościół pw. św. Wojciecha

BEREST – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

BEREST – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

ŁOPUSZNA – Kościół pw. św Trójcy i św. Antoniego Opata

ŁOPUSZNA – Kościół pw. św Trójcy i św. Antoniego Opata

JURGÓW – Kościół św. Sebastiana i Matki Boskiej Różańcowej

JURGÓW – Kościół św. Sebastiana i Matki Boskiej Różańcowej

SZEBNIE – Kościół pw. św. Marcina

SZEBNIE – Kościół pw. św. Marcina

GOGOŁÓW – Kościół pw. św. Katarzyny

GOGOŁÓW – Kościół pw. św. Katarzyny

BARCICE – Kościół pw. św. Stanisława

BARCICE – Kościół pw. św. Stanisława

MAŁA – Kościół pw. św. Michała Archanioła

MAŁA – Kościół pw. św. Michała Archanioła

SIENIAWA – Kościół pw. św. Antoniego

SIENIAWA – Kościół pw. św. Antoniego

CMOLAS – Kościół szpitalny pw. Przemienienia Pańskiego

CMOLAS – Kościół szpitalny pw. Przemienienia Pańskiego

CIBORY-KOŁACZKI – Kościół pw. św. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

CIBORY-KOŁACZKI – Kościół pw. św. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

ROPICA GÓRNA – Cerkiew św. Michała Archanioła

ROPICA GÓRNA – Cerkiew św. Michała Archanioła

TRZCINICA – Kościół pw. św. Doroty

TRZCINICA – Kościół pw. św. Doroty

GŁADYSZÓW – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

GŁADYSZÓW – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

BANICA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

BANICA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

MĘCINA WIELKA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

MĘCINA WIELKA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

PĘTNA – Cerkiew pw. św. Paraskewy

PĘTNA – Cerkiew pw. św. Paraskewy

BONARÓWKA – Cerkiew Opieki Matki Boskiej

BONARÓWKA – Cerkiew Opieki Matki Boskiej

CIECHOCINEK – Kolegiata pw. św. Apostołów Piotra i Pawła

CIECHOCINEK – Kolegiata pw. św. Apostołów Piotra i Pawła

ORAWKA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

ORAWKA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

KRASKOWO – Kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej

KRASKOWO – Kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej

KORSZE – Kościół Rzymskokatolicki pw. Podwyższenia Krzyża Świętego

KORSZE – Kościół Rzymskokatolicki pw. Podwyższenia Krzyża Świętego

KONARY – Kościół Rzymskokatolicki pw. Trójcy Świętej

KONARY – Kościół Rzymskokatolicki pw. Trójcy Świętej

CZERNIKI – Kościół pw. św. Jana Ewangelisty

CZERNIKI – Kościół pw. św. Jana Ewangelisty

PARYS – Kościół Rzymskokatolicki pw. Matki Boskiej Nieustającej Pomocy

PARYS – Kościół Rzymskokatolicki pw. Matki Boskiej Nieustającej Pomocy

ŁANKIEJMY – Rzymskokatolicki kościół pw. św. Jana Chrzciciela

ŁANKIEJMY – Rzymskokatolicki kościół pw. św. Jana Chrzciciela

KAROLEWO – Parafia pw. św. Stanisława Kostki

KAROLEWO – Parafia pw. św. Stanisława Kostki

TYMOWA – Kościół pw. św. Mikołaja Biskupa

TYMOWA – Kościół pw. św. Mikołaja Biskupa

SROMOWCE NIŻNE – Kościół pw. św. Katarzyny

SROMOWCE NIŻNE – Kościół pw. św. Katarzyny

ULUCZ – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

ULUCZ – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

CHOTELEK – Kościół pw. św. Stanisława Biskupa

CHOTELEK – Kościół pw. św. Stanisława Biskupa

CHOTEL CZERWONY – Kościół pw. św. Bartłomieja Apostoła

CHOTEL CZERWONY – Kościół pw. św. Bartłomieja Apostoła

WARSZAWA-WESOŁA – Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa

WARSZAWA-WESOŁA – Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa

PTASZKOWA – Kościół pw. Wszystkich Świętych

PTASZKOWA – Kościół pw. Wszystkich Świętych

GORYSŁAWICE – Kościół pw. św. Wawrzyńca

GORYSŁAWICE – Kościół pw. św. Wawrzyńca

DOBROWODA – Kościół pw. św. Marii Magdaleny

DOBROWODA – Kościół pw. św. Marii Magdaleny

NOWY SĄCZ – Kościół pw. św. Heleny

NOWY SĄCZ – Kościół pw. św. Heleny

FLORYNKA – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

FLORYNKA – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

ŁUKOWICA – Kościół pw. św.  Andrzeja Apostoła

ŁUKOWICA – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

IWKOWA – kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny

IWKOWA – kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny

RAJBROT – Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny

RAJBROT – Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny

ZAGOŚĆ – Kościół św. Jana Chrzciciela

ZAGOŚĆ – Kościół św. Jana Chrzciciela

DĘBNO – Kościół pw. Św. Michała Archanioła (UNESCO)

DĘBNO – Kościół pw. Św. Michała Archanioła (UNESCO)

IMIELNO – Kościół pw. Św. Mikołaja i Najświętszej Marii Panny

IMIELNO – Kościół pw. Św. Mikołaja i Najświętszej Marii Panny

PRZYDONICA – Kościół pw. Matki Boskiej Różańcowej

PRZYDONICA – Kościół pw. Matki Boskiej Różańcowej

Brunary – Cerkiew św. Michała Archanioła (UNESCO)

Brunary – Cerkiew św. Michała Archanioła (UNESCO)

Wierchomla Wielka – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

Wierchomla Wielka – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

SŁAWĘCIN – Kościół pw. św. Katarzyny

SŁAWĘCIN – Kościół pw. św. Katarzyny

KIELCE – Kościół Przemienienia Pańskiego

KIELCE – Kościół Przemienienia Pańskiego

GRYWAŁD – Kościół św. Marcina Biskupa

GRYWAŁD – Kościół św. Marcina Biskupa

DUBNE – Cerkiew greckokatolicka św. Michała Archanioła

DUBNE – Cerkiew greckokatolicka św. Michała Archanioła

POWROŹNIK – Cerkiew pw. św. Jakuba Młodszego Apostoła (UNESCO)

POWROŹNIK – Cerkiew pw. św. Jakuba Młodszego Apostoła (UNESCO)

LIPNICA MUROWANA – Kościół pw. św. Leonarda (UNESCO)

LIPNICA MUROWANA – Kościół pw. św. Leonarda (UNESCO)

GOSPRZYDOWA – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

GOSPRZYDOWA – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

KWIATOŃ – Cerkiew św. Paraskewy (UNESCO)

KWIATOŃ – Cerkiew św. Paraskewy (UNESCO)

ROŻNOWICE – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

ROŻNOWICE – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

ODPORYSZÓW – Sanktuarium Matki Bożej Zwycięskiej

ODPORYSZÓW – Sanktuarium Matki Bożej Zwycięskiej

SĘKOWA – Kościół pw. św. Filipa i Jakuba (UNESCO)

SĘKOWA – Kościół pw. św. Filipa i Jakuba (UNESCO)

WIŚLICA – Bazylika kolegiacka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny

WIŚLICA – Bazylika kolegiacka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny

MNICHÓW – Kościół pw. św. Szczepana Diakona Męczennika

MNICHÓW – Kościół pw. św. Szczepana Diakona Męczennika

PROBOŁOWICE – Kościół św. Jakuba

PROBOŁOWICE – Kościół św. Jakuba

TROPIE – Sanktuarium św. Pustelników Świerada i Benedykta

TROPIE – Sanktuarium św. Pustelników Świerada i Benedykta

Gosprzydowa – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

Gosprzydowa – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

Accessibility
Facebook3k
YouTube220