JASŁO – Kolegiata Wniebowzięcia NMP

Kościół na początku zbudowany został zbudowany w stylu gotyckim. Wymieniono go w kronice Jana Długosza, a jeden z XIX-wiecznych badaczy zabytków, Władysław Łuszczkiewicz odczytał na sklepieniu datę 1479. Historycy przyjmują, że wskazuje ona na odbudowę świątyni po jednym z ówczesnych najazdów węgierskich.

Spacer 3DHistoria

KoLEGIATA

W JAŚLE

Jadąc na południe od Tarnowa lub Dębicy, w kierunku Dukli, trafiamy do miasta, którego początki sięgają mroków średniowiecza. Najstarsze historyczne źródła, którymi dysponują historycy wskazują na to, że Jasło istniało i było ważnym ośrodkiem na mapie już w XIII wieku. Jednym z jego najważniejszych zabytków, jest Kolegiata Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny.

Jego historia rozpoczyna się w XV wieku, wedle źródeł został wzniesiony w drugiej połowie tego stulecia. Wtedy to do funkcjonujących w mieście cystersów dołączyli karmelici, co przyniosło bardzo duże wzmożenie ruchu pielgrzymkowego w tej części Europy. Najwięcej pielgrzymów przybywało z Węgier. Warto jednak pamiętać, że pierwsze wzmianki o parafii w Jaśle pochodzą sprzed 1325 roku. To prawdziwy świadek historii, którego mury opowiadają trudne i burzliwe dzieje regionu i kraju.

Kościół na początku zbudowany został zbudowany w stylu gotyckim. Wymieniono go w kronice Jana Długosza, a jeden z XIX-wiecznych badaczy zabytków, Władysław Łuszczkiewicz odczytał na sklepieniu datę 1479. Historycy przyjmują, że wskazuje ona na odbudowę świątyni po jednym z ówczesnych najazdów węgierskich.

Już w najstarszych latach swojej działalności świątynia odznaczała się sklepionym prezbiterium, istniała także boczna kaplica. Zarówno ona jak i korpus budynku przykryte były stropem drewnianym. Według XVI-wiecznych źródeł już wtedy na miejscu zachwycało aż 5 ołtarzy, szósty znajdował się w kaplicy. W 1611 r. dobudowano murowaną kaplicę z cegieł, która otrzymała wezwanie św. Anny.

Przez wieki kościół zmieniał swój kształt i styl odzwierciedlając technologie i tendencje artystyczne budowniczych.  W połowie XVIII-wieku prawdopodobnie powstało sklepienie beczkowe nawy głównej, oparte na filarach wewnętrznych. Niestety podczas II wojny światowej został zniszczony dach świątyni oraz praktycznie wszystkie wewnętrzne ozdoby i wyposażenie. Zawaliły się także sklepienia w późnogotyckim prezbiterium.

Kościół farny od czasów średniowiecznych pełnił rolę siedziby parafii. Świątynie tego rodzaju budowano najczęściej w bezpośrednim sąsiedztwie rynku. Kolegiata Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny to najstarszy kościół tego typu o kamiennych murach w Polsce.

Świątynia już przed II wojną światową została wpisana do rejestru zabytków ze statusem zabytku klasy zero, oznaczającym największe skarby dziedzictwa kulturowego.

Do dziś odwiedzających może zachwycać gotycka bryła kościoła, o charakterystycznym strzelistym kształcie. Charakteru dopełnia dach kryty czerwonymi dachówkami. Dodatkowym i niecodziennym elementem bryły jest okrągła wieżyczka między prezbiterium a nawą.

Podczas licznych prac remontowych tego miejsca  na południowej ścianie prezbiterium powieszono transferowane (odnowione i zakonserwowane) malowidła z XVI  i  XVII wieku. Do tego odwiedzający nie powinni przegapić znajdującego się we wnęce prezbiterium malowidła z XV w.  przedstawiającego św. Hieronima.

Od początku lat 70-tych XX wieku Kolegiata Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Jaśle jest często badana i opisywana przez kolejne pokolenia historyków sztuki.

Źródła:

JASŁO | Kolegiata Wniebowzięcia NMP

DOFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
POCHODZĄCYCH Z FUNDUSZU PROMOCJI KULTURY

Odwiedź pozostałe obiekty

ŁYSE – Kościół pw. św. Anny

ŁYSE – Kościół pw. św. Anny

JASŁO – Kolegiata Wniebowzięcia NMP

JASŁO – Kolegiata Wniebowzięcia NMP

KRAMARZEWO – Kościół fil. pw. św. Barbary

KRAMARZEWO – Kościół fil. pw. św. Barbary

WIZNA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

WIZNA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

PORĘBY DYMARSKIE – Kościół pw. św. Stanisława i Wojciecha

PORĘBY DYMARSKIE – Kościół pw. św. Stanisława i Wojciecha

LACHOWICE – Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła

LACHOWICE – Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła

KLECZKOWO – Kościół św. Wawrzyńca

KLECZKOWO – Kościół św. Wawrzyńca

LUTCZA – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

LUTCZA – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

KRZECZÓW – Kościół pw. św. Wojciecha

KRZECZÓW – Kościół pw. św. Wojciecha

BEREST – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

BEREST – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

ŁOPUSZNA – Kościół pw. św Trójcy i św. Antoniego Opata

ŁOPUSZNA – Kościół pw. św Trójcy i św. Antoniego Opata

JURGÓW – Kościół św. Sebastiana i Matki Boskiej Różańcowej

JURGÓW – Kościół św. Sebastiana i Matki Boskiej Różańcowej

SZEBNIE – Kościół pw. św. Marcina

SZEBNIE – Kościół pw. św. Marcina

GOGOŁÓW – Kościół pw. św. Katarzyny

GOGOŁÓW – Kościół pw. św. Katarzyny

BARCICE – Kościół pw. św. Stanisława

BARCICE – Kościół pw. św. Stanisława

MAŁA – Kościół pw. św. Michała Archanioła

MAŁA – Kościół pw. św. Michała Archanioła

SIENIAWA – Kościół pw. św. Antoniego

SIENIAWA – Kościół pw. św. Antoniego

CMOLAS – Kościół szpitalny pw. Przemienienia Pańskiego

CMOLAS – Kościół szpitalny pw. Przemienienia Pańskiego

CIBORY-KOŁACZKI – Kościół pw. św. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

CIBORY-KOŁACZKI – Kościół pw. św. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

ROPICA GÓRNA – Cerkiew św. Michała Archanioła

ROPICA GÓRNA – Cerkiew św. Michała Archanioła

TRZCINICA – Kościół pw. św. Doroty

TRZCINICA – Kościół pw. św. Doroty

GŁADYSZÓW – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

GŁADYSZÓW – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

BANICA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

BANICA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

MĘCINA WIELKA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

MĘCINA WIELKA – Cerkiew św. Kosmy i Damiana

PĘTNA – Cerkiew pw. św. Paraskewy

PĘTNA – Cerkiew pw. św. Paraskewy

BONARÓWKA – Cerkiew Opieki Matki Boskiej

BONARÓWKA – Cerkiew Opieki Matki Boskiej

CIECHOCINEK – Kolegiata pw. św. Apostołów Piotra i Pawła

CIECHOCINEK – Kolegiata pw. św. Apostołów Piotra i Pawła

ORAWKA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

ORAWKA – Kościół pw. św. Jana Chrzciciela

KRASKOWO – Kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej

KRASKOWO – Kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej

KORSZE – Kościół Rzymskokatolicki pw. Podwyższenia Krzyża Świętego

KORSZE – Kościół Rzymskokatolicki pw. Podwyższenia Krzyża Świętego

KONARY – Kościół Rzymskokatolicki pw. Trójcy Świętej

KONARY – Kościół Rzymskokatolicki pw. Trójcy Świętej

CZERNIKI – Kościół pw. św. Jana Ewangelisty

CZERNIKI – Kościół pw. św. Jana Ewangelisty

PARYS – Kościół Rzymskokatolicki pw. Matki Boskiej Nieustającej Pomocy

PARYS – Kościół Rzymskokatolicki pw. Matki Boskiej Nieustającej Pomocy

ŁANKIEJMY – Rzymskokatolicki kościół pw. św. Jana Chrzciciela

ŁANKIEJMY – Rzymskokatolicki kościół pw. św. Jana Chrzciciela

KAROLEWO – Parafia pw. św. Stanisława Kostki

KAROLEWO – Parafia pw. św. Stanisława Kostki

TYMOWA – Kościół pw. św. Mikołaja Biskupa

TYMOWA – Kościół pw. św. Mikołaja Biskupa

SROMOWCE NIŻNE – Kościół pw. św. Katarzyny

SROMOWCE NIŻNE – Kościół pw. św. Katarzyny

ULUCZ – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

ULUCZ – Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego

CHOTELEK – Kościół pw. św. Stanisława Biskupa

CHOTELEK – Kościół pw. św. Stanisława Biskupa

CHOTEL CZERWONY – Kościół pw. św. Bartłomieja Apostoła

CHOTEL CZERWONY – Kościół pw. św. Bartłomieja Apostoła

WARSZAWA-WESOŁA – Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa

WARSZAWA-WESOŁA – Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa

PTASZKOWA – Kościół pw. Wszystkich Świętych

PTASZKOWA – Kościół pw. Wszystkich Świętych

GORYSŁAWICE – Kościół pw. św. Wawrzyńca

GORYSŁAWICE – Kościół pw. św. Wawrzyńca

DOBROWODA – Kościół pw. św. Marii Magdaleny

DOBROWODA – Kościół pw. św. Marii Magdaleny

NOWY SĄCZ – Kościół pw. św. Heleny

NOWY SĄCZ – Kościół pw. św. Heleny

FLORYNKA – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

FLORYNKA – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

ŁUKOWICA – Kościół pw. św.  Andrzeja Apostoła

ŁUKOWICA – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

IWKOWA – kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny

IWKOWA – kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny

RAJBROT – Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny

RAJBROT – Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny

ZAGOŚĆ – Kościół św. Jana Chrzciciela

ZAGOŚĆ – Kościół św. Jana Chrzciciela

DĘBNO – Kościół pw. Św. Michała Archanioła (UNESCO)

DĘBNO – Kościół pw. Św. Michała Archanioła (UNESCO)

IMIELNO – Kościół pw. Św. Mikołaja i Najświętszej Marii Panny

IMIELNO – Kościół pw. Św. Mikołaja i Najświętszej Marii Panny

PRZYDONICA – Kościół pw. Matki Boskiej Różańcowej

PRZYDONICA – Kościół pw. Matki Boskiej Różańcowej

Brunary – Cerkiew św. Michała Archanioła (UNESCO)

Brunary – Cerkiew św. Michała Archanioła (UNESCO)

Wierchomla Wielka – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

Wierchomla Wielka – Cerkiew pw. św. Michała Archanioła

SŁAWĘCIN – Kościół pw. św. Katarzyny

SŁAWĘCIN – Kościół pw. św. Katarzyny

KIELCE – Kościół Przemienienia Pańskiego

KIELCE – Kościół Przemienienia Pańskiego

GRYWAŁD – Kościół św. Marcina Biskupa

GRYWAŁD – Kościół św. Marcina Biskupa

DUBNE – Cerkiew greckokatolicka św. Michała Archanioła

DUBNE – Cerkiew greckokatolicka św. Michała Archanioła

POWROŹNIK – Cerkiew pw. św. Jakuba Młodszego Apostoła (UNESCO)

POWROŹNIK – Cerkiew pw. św. Jakuba Młodszego Apostoła (UNESCO)

LIPNICA MUROWANA – Kościół pw. św. Leonarda (UNESCO)

LIPNICA MUROWANA – Kościół pw. św. Leonarda (UNESCO)

GOSPRZYDOWA – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

GOSPRZYDOWA – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

KWIATOŃ – Cerkiew św. Paraskewy (UNESCO)

KWIATOŃ – Cerkiew św. Paraskewy (UNESCO)

ROŻNOWICE – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

ROŻNOWICE – Kościół pw. św. Andrzeja Apostoła

ODPORYSZÓW – Sanktuarium Matki Bożej Zwycięskiej

ODPORYSZÓW – Sanktuarium Matki Bożej Zwycięskiej

SĘKOWA – Kościół pw. św. Filipa i Jakuba (UNESCO)

SĘKOWA – Kościół pw. św. Filipa i Jakuba (UNESCO)

WIŚLICA – Bazylika kolegiacka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny

WIŚLICA – Bazylika kolegiacka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny

MNICHÓW – Kościół pw. św. Szczepana Diakona Męczennika

MNICHÓW – Kościół pw. św. Szczepana Diakona Męczennika

PROBOŁOWICE – Kościół św. Jakuba

PROBOŁOWICE – Kościół św. Jakuba

TROPIE – Sanktuarium św. Pustelników Świerada i Benedykta

TROPIE – Sanktuarium św. Pustelników Świerada i Benedykta

Gosprzydowa – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

Gosprzydowa – Kościół pw. św. Urszuli z Towarzyszkami

Accessibility
Facebook3k
YouTube220